iltasyazilim
FD Üye
Gülme Âdâbı
Gülme Âdâbı
Gülümsemek, güler yüzlü olmak, az gülmek, gülünç olmak, gülmek, çok gülmek, kahkahayla gülmek, yapmacık gülmek, boş yere gülmek, alay edici, incitici ve küçümseyici gülmek, güldürmek, boş yere güldürmek fiilleri arasında farklar vardır
Bunların hiçbirisi diğeriyle aynı fiil değildir Dereceleri ve aldıkları hükümler de ayrı ayrıdır Bunlardan bazısı teşvik edilmiş, bazısı mubah görülmüş, bazısından ise sakındırılmıştır Bunları sırasıyla görelim:
1 Gülümsemek, güler yüzlü olmak ve az gülmek sünnettir Bunlarda sadaka sevabı vardır Bunlar kalbe hayat verir Ruha huzur verir İnsanları kaynaştırır, insanlar arasında güven, sıcaklık ve yakınlaşma meydana getirir Dostlukları arttırır Düşmanlıkları öldürür, husûmeti kırar Kırgınlıkları önler Şeytandan gelen kini, nefreti, öfkeyi, kızgınlığı, küskünlüğü söndürür ve yok eder
Peygamber Efendimiz (asm) gülümserdi ve güler yüzlü idi İnsanlara somurtmazdı Kızdığında kızgınlığını belli etmezdi
Buyurmuştur ki: “Güler yüzle insanlara selâm vermen sadakadır1 “Allah yumuşak ve güler yüzlü kimseyi sever2 “Siz mallarınızla bütün insanları memnun edemezsiniz Öyle ise, güler yüzlülüğünüz ve güzel huyunuzla onları memnun ediniz3 “Allah Müslüman kardeşine surat asan kimseye buğz eder4 “Allah’tan kork ve hiçbir iyiliği küçümseme Bu, su isteyen birisine kovandan su vermek veya Müslüman kardeşini güler yüzle karşılamak dahî olsa5
2 Çok gülmek, kahkahayla gülmek, yapmacık gülmek, boş yere gülmek, alay edici, incitici ve küçümseyici gülmek ve boş ve batıl şekilde güldürmek ise derece derece yasaklanmıştır
“Hazreti Peygamber (asm) çok susar, az gülerdi6
Kur’ân gereksiz gülmeye taraftar değildir Buyurur ki: “Ağlayacak yerde gülüyorsunuz!7
Konuyla ilgili uyarıcı hadisler ise şöyledir: “Az gül Çünkü çok gülmek kalbi öldürür8
“Siz benim bildiğimi bilseydiniz az güler çok ağlardınız Yüksek dağlara çıkar, sızlanarak Allah’a yalvarırdınız Çünkü kurtulup kurtulamayacağınızı bilemiyorsunuz9
“Kim gülerek günah işlerse, ağlayarak Cehennem ateşine girer10
“İki çeşit gülme vardır:
Bir gülme vardır ki, Allah sever
Bir gülme vardır ki, Allah gazap eder
Allah’ın sevdiği gülme şudur: Kişi görmeyi arzuladığı bir din kardeşiyle karşılaşır ve onu gördüğünden dolayı sevinir
Allah’ın gazap ettiği gülme ise, kişi incitici, eziyet verici, küçük düşürücü, alay edici, kaba veya batıl bir sözü hem gülmek ve hem de başkalarını güldürmek amacıyla söyler Bu yüzden yetmiş kat Cehennem uçurumundan aşağı yuvarlanır11
“Ölüm kendisini kovaladığı halde, dünyayı kovalayan kimseye şaşarım Kendisinden gafil olunmadığı halde, gaflete dalan kimseye şaşarım Allah kendisinden râzı mıdır, kızgın mıdır bilmediği halde kahkahayla gülen adama şaşarım12
“Acıkmadan yemek, uyku gelmeden uyumak, şaşkınlık yaşamadan yapmacık olarak gülmek, musîbet ânında feryad etmek, nîmet ânında gayrı meşrû şekilde çalgı çalmak Allah katında büyük gazaba sebep olan şeylerdendir14
“Bana az önce şu duvarın kenarında Cennet ve Cehennem gösterildi Hayrın yapılmasının ve şerden kaçınılmasının önemli sonuçları olduğunu bu günkü kadar görmedim Eğer benim bildiğimi bilseydiniz az güler, çok ağlardınız13
“Allah şu altı hasleti çirkin görür: 1 Namazda lüzumsuz hareketler, 2 Sadakayı başa kakmak, 3 Orucu tehlikeye düşürecek davranışlarda bulunmak, 4 Kabirlerin yanında gülmek, 5 Cünüp olarak mescide girmek, 6 İzinsiz başkasının evine göz atmak15
Başkasını küçük düşürücü ve alay edici olmamak ve ölçüsüz olmamak kaydıyla ise normal gülmeler mubahtır
Gülme Âdâbı
Gülümsemek, güler yüzlü olmak, az gülmek, gülünç olmak, gülmek, çok gülmek, kahkahayla gülmek, yapmacık gülmek, boş yere gülmek, alay edici, incitici ve küçümseyici gülmek, güldürmek, boş yere güldürmek fiilleri arasında farklar vardır
Bunların hiçbirisi diğeriyle aynı fiil değildir Dereceleri ve aldıkları hükümler de ayrı ayrıdır Bunlardan bazısı teşvik edilmiş, bazısı mubah görülmüş, bazısından ise sakındırılmıştır Bunları sırasıyla görelim:
1 Gülümsemek, güler yüzlü olmak ve az gülmek sünnettir Bunlarda sadaka sevabı vardır Bunlar kalbe hayat verir Ruha huzur verir İnsanları kaynaştırır, insanlar arasında güven, sıcaklık ve yakınlaşma meydana getirir Dostlukları arttırır Düşmanlıkları öldürür, husûmeti kırar Kırgınlıkları önler Şeytandan gelen kini, nefreti, öfkeyi, kızgınlığı, küskünlüğü söndürür ve yok eder
Peygamber Efendimiz (asm) gülümserdi ve güler yüzlü idi İnsanlara somurtmazdı Kızdığında kızgınlığını belli etmezdi
Buyurmuştur ki: “Güler yüzle insanlara selâm vermen sadakadır1 “Allah yumuşak ve güler yüzlü kimseyi sever2 “Siz mallarınızla bütün insanları memnun edemezsiniz Öyle ise, güler yüzlülüğünüz ve güzel huyunuzla onları memnun ediniz3 “Allah Müslüman kardeşine surat asan kimseye buğz eder4 “Allah’tan kork ve hiçbir iyiliği küçümseme Bu, su isteyen birisine kovandan su vermek veya Müslüman kardeşini güler yüzle karşılamak dahî olsa5
2 Çok gülmek, kahkahayla gülmek, yapmacık gülmek, boş yere gülmek, alay edici, incitici ve küçümseyici gülmek ve boş ve batıl şekilde güldürmek ise derece derece yasaklanmıştır
“Hazreti Peygamber (asm) çok susar, az gülerdi6
Kur’ân gereksiz gülmeye taraftar değildir Buyurur ki: “Ağlayacak yerde gülüyorsunuz!7
Konuyla ilgili uyarıcı hadisler ise şöyledir: “Az gül Çünkü çok gülmek kalbi öldürür8
“Siz benim bildiğimi bilseydiniz az güler çok ağlardınız Yüksek dağlara çıkar, sızlanarak Allah’a yalvarırdınız Çünkü kurtulup kurtulamayacağınızı bilemiyorsunuz9
“Kim gülerek günah işlerse, ağlayarak Cehennem ateşine girer10
“İki çeşit gülme vardır:
Bir gülme vardır ki, Allah sever
Bir gülme vardır ki, Allah gazap eder
Allah’ın sevdiği gülme şudur: Kişi görmeyi arzuladığı bir din kardeşiyle karşılaşır ve onu gördüğünden dolayı sevinir
Allah’ın gazap ettiği gülme ise, kişi incitici, eziyet verici, küçük düşürücü, alay edici, kaba veya batıl bir sözü hem gülmek ve hem de başkalarını güldürmek amacıyla söyler Bu yüzden yetmiş kat Cehennem uçurumundan aşağı yuvarlanır11
“Ölüm kendisini kovaladığı halde, dünyayı kovalayan kimseye şaşarım Kendisinden gafil olunmadığı halde, gaflete dalan kimseye şaşarım Allah kendisinden râzı mıdır, kızgın mıdır bilmediği halde kahkahayla gülen adama şaşarım12
“Acıkmadan yemek, uyku gelmeden uyumak, şaşkınlık yaşamadan yapmacık olarak gülmek, musîbet ânında feryad etmek, nîmet ânında gayrı meşrû şekilde çalgı çalmak Allah katında büyük gazaba sebep olan şeylerdendir14
“Bana az önce şu duvarın kenarında Cennet ve Cehennem gösterildi Hayrın yapılmasının ve şerden kaçınılmasının önemli sonuçları olduğunu bu günkü kadar görmedim Eğer benim bildiğimi bilseydiniz az güler, çok ağlardınız13
“Allah şu altı hasleti çirkin görür: 1 Namazda lüzumsuz hareketler, 2 Sadakayı başa kakmak, 3 Orucu tehlikeye düşürecek davranışlarda bulunmak, 4 Kabirlerin yanında gülmek, 5 Cünüp olarak mescide girmek, 6 İzinsiz başkasının evine göz atmak15
Başkasını küçük düşürücü ve alay edici olmamak ve ölçüsüz olmamak kaydıyla ise normal gülmeler mubahtır